Француската крајна десница тврди дека добива замав за претседателските избори по локалните избори

2026-03-23 - 09:33

Крајно десничарскиот Национален собир можеби не успеа да ги освои големите градови што ги посакуваше на локалните избори во Франција во неделата, но неговите лидери изјавија дека сепак изградиле силен теренски замав што ќе ги однесе до победа на претседателските избори следната година, пренесува Политико. Претседателските избори во 2027 година се сметаат за клучен момент за Европската Унија, бидејќи евроскептичниот и НАТО-скептичниот Национален собир во моментов важи за фаворит во трката за Елисејската палата. Општинските избори оваа недела внимателно се следат за да се процени дали антиимигрантската партија на Марин Ле Пен и понатаму е доминантна политичка сила во Франција. Генерално, ноќта беше со мешани резултати за крајната десница. Нејзината најголема победа дојде на ривиерата, каде што еден од нејзините сојузници победи во Ница, петтиот најголем град во Франција. Националниот собир водеше силна кампања и во други важни јужни градови како Марсеј, Тулон и Ним. Во сите нив оствари добар резултат, но заврши на второто место. Трките во Тулон и Ним беа тесни, а партијата на Ле Пен освои 40 отсто од гласовите во Марсеј — значителен удел во разновидниот и космополитски втор град по големина во Франција. Обидувајќи се да им дадат позитивен тон на резултатите, лидерите на партијата нагласија дека освоиле бројни помали и средни градови и општини, особено во нивните јужни упоришта, како Каркасон, Агд и Ментон — надоврзувајќи се на победата во првиот круг во Перпињан минатата недела. Претседателот на Националниот собир, Жордан Бардела, им изјави на поддржувачите во Париз дека крајната десница го постигнала „најголемиот пробив во својата историја“ и дека фаќа „силен замав“ што го најавува „крајот на еден стар свет што останува без здив“. Во меѓувреме, лидерка на Националниот собир, Ле Пен, поздрави „десетици“ регионални победи и „стратегија на локално вкоренување“ која, според неа, дава резултати. Силни на национално ниво, послаби во големите градови Аргументот на Националниот собир е дека традиционалните партии, особено левицата, се силни во големите градови, но дека тие не ги одразуваат целосно пошироките политички текови во земјата, кои се движат надесно. Во Париз, на пример, кандидатот на Националниот собир и европратеник Тиери Маријани освои скромни 1,6 отсто од гласовите во првиот круг на 15 март, но на национално ниво Бардела и натаму е фаворит за претседателските избори следната година. Анкета на Harris Interactive, спроведена по неделните општински избори, ја потврди позицијата на Бардела како водечки кандидат пред трката во 2027 година. Според анкетата, Бардела би освоил 35 отсто од гласовите во првиот круг, што е 17 поени повеќе од кандидатот на десниот центар, поранешниот премиер Едуар Филип. Сепак, резултатите од општинските избори сигурно повторно ќе ги разгорат сомнежите кај стратезите на Националниот собир дали навистина можат да победат во вториот круг следната година, со оглед на тоа што традицијата на обединување против крајната десница во вториот круг — нешто што помогна да бидат поразени претседателските кандидатури на Ле Пен во 2017 и 2022 година — беше целосно видлива и оваа недела. Во медитеранскиот пристанишен град Тулон, Лор Лавалет, истакната политичарка на Националниот собир и блиска сојузничка на Ле Пен, имаше ветувачки почеток во првиот круг, освојувајќи 42 отсто од гласовите, односно 13 поени повеќе од актуелната конзервативна градоначалничка Жозе Маси. Но, во неделниот втор круг, Маси излезе во водство, користејќи ја повлекувањето на еден конзервативен кандидат. Националниот собир се надеваше дека бранот поддршка ќе помогне да се надмине оваа своја слабост во вториот круг на овие општински избори, но оваа постојана изборна ранливост — дека е партијата против која сите се здружуваат — очигледно ќе продолжи да постои. Нема одмор за ривалите на Бардела Ривалите на Националниот собир сигурно не ја потценуваат крајната десница поради нејзините порази во поголемите градови во неделата. Габриел Атал, претседателски кандидат и лидер на партијата Ренесанса на претседателот Емануел Макрон, изјави дека резултатите од неделата покажуваат раст на екстремите, мислејќи не само на крајнодесничарскиот Национален собир, туку и на крајнолевата Непокорна Франција, која победи во североисточниот град Рубе и во париското предградие Сен Дени. „Ова е предупредувачки сигнал“, рече тој. „Сè повеќе граѓани, кои гласаа за нив, сакаат работите да се променат, и тоа побрзо.“ За конзервативната партија Републиканците, неделните избори беа горчливо-слатки. Десницата освои градоначалнички функции во неколку градови од средна големина, меѓу кои Лимож, Тил, Брест и Клермон-Феран. Во четвртиот по големина град во Франција, Тулуз, поранешниот конзервативец Жан-Лик Муданк успеа да го победи крајнолевиот предизвикувач од Непокорна Франција, поддржан од левичарска коалиција. Лидерот на Републиканците, Бруно Ретајо, во неделата изјави дека десницата е „локална политичка сила број еден“ во Франција. Но десницата доживеа целосен пораз во Париз, каде што поранешната министерка за култура Рашида Дати загуби од социјалистот Емануел Грегоар. И во третиот најголем град во Франција, Лион, конзервативниот кандидат Жан-Мишел Олас, поранешен сопственик на фудбалски клуб, загуби со тесна разлика од актуелниот градоначалник од редовите на Зелените. Ретајо се обиде да ги претстави конзервативците како сила што може да им се обрати на гласачите кои сакаат да ги оттурнат екстремите, а Националниот собир го нарече „демагози“. „Постои француски пат, изразен од милиони сограѓани кои не сакаат ниту социјален хаос од Непокорна Франција, ниту буџетски неред што би го донел економскиот манифест на Националниот собир“, рече тој. Но партијата Републиканците има неколку претседателски амбициозни кандидати и нема јасен пат да одлучи кој ќе ја претставува во претседателската трка. Веќе во неделата, влијателни конзервативци повикаа десницата да се договори за еден кандидат против Бардела. Оваа трка за појава на еден заеднички кандидат од централниот простор веројатно дополнително ќе се забрза, бидејќи поранешниот премиер Филип, охрабрен од својата победа над силен комунистички предизвикувач во Авр во Нормандија, сега ќе настојува да ја промовира својата кандидатура. Бардела, за разлика од нив, едноставно се обиде да го претстави понатамошниот напредок на Националниот собир кон Елисејската палата како неизбежен. Позајмувајќи фраза од кампањата на поранешниот претседател Франсоа Митеран од 1981 година, со која беше прекината доминацијата на десницата во Франција, Бардела изјави дека Националниот собир сега е „тивка сила“. „Нашите успеси не се достигнување, туку почеток“, рече тој.